De grond
Voordat er geplant kan worden moet natuurlijk eerst de grond worden bewerkt. Omdat aardbeien hoge eisen stellen aan de kwaliteit van de grond, is het belangrijk dat dit onder de juiste omstandigheden gebeurt. De grond mag niet te droog zijn, maar zeker niet te nat. Wanneer onder ongunstige omstandigheden een grondbewerking plaatsvindt is de oogst al bij voorbaat mislukt.

Substraat
Aardbeientelers die geen geschikte grond hebben om aardbeien te telen, hebben wel de mogelijkheid om op een zogenaamd substraat te telen. Hierbij worden de aardbeienplanten bijvoorbeeld in bakken met potgrond of veen geplant. Een nieuwe ontwikkeling is de teelt op kokossubstraat, een afvalproduct van de kokosnotenteelt in tropische landen. Bijkomend voordeel hierbij is dat we een bijdrage leveren aan de economische ontwikkeling van derde wereld landen.

We willen ons in dit document nu beperken tot de teelt in de grond, omdat de substraatteelt een verhaal apart is en het dan veel te technisch zou worden. Het is overigens zeker wel mogelijk om ook op substraat goede aardbeien te telen.

Grondbewerking
Als de grond er voor klaar is wordt eerst alles geploegd, zodat we een schone onkruidvrije grond hebben met een goede waterdoorlatende structuur. Aardbeien houden echter niet van een te losse grond en daarom laten we de grond na het ploegen nog een paar weken bezakken. Het nadeel hiervan is dat er al voor dat er geplant gaat worden onkruiden op kunnen komen en dat willen we natuurlijk niet. Om toch op een onkruidvrije grond te kunnen planten proberen we dit onkruid met behulp van schoffelapparatuur de baas te blijven. Als de weergoden ons gunstig gezind zijn lukt dit meestal ook wel, alleen in regenrijke perioden kan het noodzakelijk zijn dat een weinig milieubelastend chemisch middel gebruikt moet worden.

Wanneer we het onkruid maar laten groeien, is het aardbeiengewas binnen enkele weken overwoekerd met onkruid, waardoor de oogst grotendeels verloren zal gaan.

Het planten
Voor het planten wordt tegenwoordig gebruik gemaakt van een plantmachine. Omdat deze machine achter een tractor hangt, is het nodig om eerst op het veld waar geplant gaat worden plantbedden te maken, zodat alle rijen op de gewenste afstand van elkaar komen en dat het ook mooie rechte rijen zijn.

Met de meeste plantmachines kunnen vier rijen tegelijk worden geplant. Voor iedere rij is een medewerker nodig die de planten een voor een in de machine stopt. Dit is een secuur werkje, want het is van essentieel belang dat een aardbeienplant op de juiste diepte in de grond komt. Staat hij te diep of te ondiep dan geeft dat altijd problemen met de opbrengst. De planten moeten ook allemaal even ver van elkaar afstaan. Staan de planten te dicht bij elkaar dan komt er te weinig zonlicht op de vruchten en heeft dit een negatieve invloed op de smaak.

De vochtvoorziening
Vanaf direct na het planten, moeten aardbeienplanten regelmatig voorzien worden van water. De eerste twee weken mag de bovengrond zelfs niet opdrogen, omdat de plant eerst de kans moet krijgen om een nieuw wortelstelsel te maken. Als in die eerste weken de bovengrond opdroogt, wordt de luchtvochtigheid te laag. De plant verdampt dan meer water, maar hij kan door het dan nog prille wortelstelsel te weinig uit de grond opnemen, waardoor er een groeiremming optreedt met als gevolg een mindere opbrengst en een slechtere kwaliteit aardbeien.

Onkruid
Als de planten goed aan de groei zijn, na een dag of veertien, kan het water geven iets minder frequent gebeuren. De bovengrond mag nu af en toe een keertje opdrogen, zodat er de gelegenheid is om weer iets aan het onkruid te doen. Een nieuwe ontwikkeling op het gebied van de onkruidbestrijding is de schoffelapparatuur in combinatie met de vingerwieder, waarbij zelfs het onkruid wat in de rij staat verwijderd kan worden. Drogend weer is bij deze methode vanzelfsprekend een vereiste.

Stro
Op het moment dat de planten zo'n vijftien centimeter hoog zijn, dit is ongeveer drie weken na het planten, wordt het tijd om tarwestro tussen de planten aan te brengen. Dit stro heeft verschillende functies. Aardbeien hebben de gewoonte om als ze uit beginnen te groeien en dus zwaarder worden, op de grond te gaan liggen. Ligt er dan geen stro onder, dan liggen ze dus op de grond en worden ze bij de eerste de beste regenbui volgespat met zand, zeg maar modder. Vandaar de naam aardbei.

Als consument zit U waarschijnlijk niet te wachten op een aardbei waar U met een afwasborstel mee aan de gang moet. Een andere reden waarom stro tussen de planten wordt aangebracht is dat door het opspatten van zand, ziektekiemen vanaf de grond op de plant kunnen komen. Stro is dus ook een milieuvriendelijk alternatief om een boel problemen met schimmelziekten te voorkomen. Stro wordt tenslotte ook nog aangebracht om het plukwerk aangenamer te maken. De knieën hebben minder te lijden en de medewerkers worden niet vies.

Nachtvorst
Het stro ligt erin en weldra zullen de eerste bloemen zich laten zien. Vooral voor de vroegste teelten breekt dan een spannende periode aan. Tot eind mei kunnen verraderlijke nachtvorsten roet in het eten gooien. Met een nachtvorst kan een oogst voor het grootste deel verloren gaan.

Wanneer een aardbeienbloemetje bevriest kan deze geen aardbei meer worden en sterft hij af. Soms bevriezen bloemen maar voor een gedeelte, met als resultaat een misvormde aardbei. Gelukkig is er een mogelijkheid om aan nachtvorstschade te ontkomen. Door vanaf het moment dat de temperatuur onder de nul graden Celsius komt te gaan beregenen lukt het om schade te voorkomen. Even een lesje natuurkunde tussendoor. Om iets te laten bevriezen is energie nodig, denk maar aan de diepvriezer die energie uit het stopcontact omzet in koude lucht. Wanneer niet wordt beregend bij nachtvorst, zal de plant de energie uit de aardbeienbloem gebruiken om zich te weren tegen de lage temperatuur. Deze energie is echter maar in beperkte mate aanwezig en zodra die op is zal het bloemetje dus bevriezen.

Door continu water over de planten heen te sproeien, met een relatief hoge temperatuur wordt verse energie aangevoerd waardoor de bloem ongeschonden de strijd kan doorstaan.

Vogelvraat
Als de honingbijen en de hommels hun werk gedaan hebben zullen enkele weken na het begin van de bloei de eerste aardbeien een kleurtje beginnen te krijgen. De allereerste aardbeien hoeven we meestal zelf niet te plukken, want daar zorgen de spreeuwen en kauwen wel voor. Je moet die beestjes ook wat gunnen, maar om ze het wat lastiger te maken hebben we hiervoor een valkenkast op het bedrijf. Omdat torenvalken op andere vogels en muizen jagen kunnen we de schade door vogel- en muizenvraat hiermee op een natuur- en milieuvriendelijke manier in de hand houden.

De oogst
Ieder jaar kijken we er weer met spanning naar uit. Het moment dat we kunnen gaan oogsten, een drukke tijd, maar een gezellige tijd. Voor het plukken zijn een groot aantal mensen nodig. Meestal worden hier scholieren en studenten voor ingezet. De meeste aardbeien moeten immers in de vakantietijd geplukt worden en hier is een leuke cent mee te verdienen.

Voordat de plukkers aan het werk gaan krijgen ze eerst een uitgebreide instructie. De aardbeien moeten vooral goed geplukt worden. U als consument wil natuurlijk een mooi doosje aardbeien hebben, zonder beschadigde en halfgroene vruchten erin. Bij het plukken moet behalve op de kleur en beschadigingen ook gelet worden op misvormde vruchten.

Misvormde aardbeien worden wel geplukt, maar gaan in een ander kistje. Zij kunnen nog dienst doen als grondstof voor aardbeiensap en aardbeienijs.